Kronos 4/2021 Hindusi

Religie Dalekiego Wschodu, buddyzm i hinduizm, można studiować na dwa sposoby. Pierwszy ma charakter (tak go nazwijmy) obiektywny. Można studiować religijne pisma Hindusów, uczyć się starożytnych języków i alfabetów, żeby w ten sposób – odrywając się od siebie – dotrzeć do wiedzy, która nadal, choć minęły tysiąclecia, głęboko do nas przemawia.

Sposób drugi zarysowuje kształt przeciwny i ma charakter subiektywny. Zaczyna od współczesności, od świata, który nas otacza i który w sobie nosimy, żeby następnie cofnąć się do europejskich tradycji czytania Hindusów. Odwrotny jest tu porządek zadawanych pytań. Najpierw pytamy o powody naszej podróży na Wschód i pojęcia oraz wyobrażenia, które pomogą nam – albo przeszkodzą – w zrozumieniu Azjatów. Także i w tej podróży ważne jest bowiem, co w nią ze sobą zabieramy.

[Spis treści]

PREZENTACJE

Hymn do niewiadomego Boga. Rygweda X, 121 w przekładzie Józefa Jankowskiego

Raimon Panikkar, Narodzenie Boże. Komentarz do hymnu RV X, 121 (Hiranjagarbha)

Trzy hymny o początku świata. Rygweda X, 81, 82, 190 w przekładzie Macieja St. Zięby

Paul Deussen, Hymny do Wszechtwórcy. Komentarz do hymnów RV X, 81–8216

Raimon Panikkar, Twórczość gorejąca. Komentarz do hymnu RV X, 190

Hymn o Stworzeniu. Rygweda X, 129 w przekładzie Konstantego Regameya

Raimon Panikkar, Hymn Początku. Komentarz do hymnu RV X, 129 (Nasadija-sukta)

Bhagawadgita, pieśni V–VI i XI–XV w przekładzie Józefa Jankowskiego

Józef Jankowski. Nota biograficzna

ESEJE

Georg Wilhelm Friedrich Hegel, O epizodzie Mahabharaty znanym pod nazwą Bhagawadgity Wilhelma Humboldta

Arthur Schopenhauer, Z rękopisów. Fragmenty o Indiach (1814–1817)

Małgorzata Bogaczyk -Vormayr, Edmund Husserl i (brakująca) recepcja filozofii indyjskiej. Wprowadzenie do przekładu

Edmund Husserl, Sokrates – Budda

Rudolf Otto, Zen jako skrajna postać numinotycznego irracjonalizmu

Jorge Luis Borges, Alicia Jurado, Czym jest buddyzm

Konstanty Regamey, Indie

Rozmowa księcia Dary Śikoha z fakirem Bawą Lalem

Jerzy Ziemacki, Rozwój potęgi woli przez jogę

LITERATURA

Bronisław Świderski, Miłość na starość. Powieść (Rozdział V)

ARCHIWUM FILOZOFII POLSKIEJ

Anna Dziedzic, Maurycy Straszewski o filozofii indyjskiej

Maurycy Straszewski, Powstanie i rozwój pesymizmu w Indiach (fragment)

ANTYKWARIAT

Szymon Wróbel, Ka albo zasada orientalna

RECENZJE I POLEMIKI

Leon Cyboran, Joga Mircei Eliadego. Recenzja wewnętrzna

Edmund Husserl, O mowach Gautamy Buddy