Karta 92/2017

TEMAT NUMERU Między USA a RP W Roku Woodrowa Wilsona przypominamy polsko-amerykańskie stosunki w latach 1917?26. Głosami świadków i uczestników wydarzeń, m.in. Ignacego Jana Paderewskiego, pokazujemy, jak dzięki zaangażowaniu Stanów Zjednoczonych w I wojnę i postulatowi ich prezydenta o konieczności odrodzenia Rzeczpospolitej ? uzyskuje ona niepodległość. W kolejnych latach zdewastowanej wojną, zubożałej Polsce pomagają amerykańskie organizacje pod egidą Herberta Hoovera. Społeczeństwo II RP entuzjastycznie odnosi się do USA, czego zwieńczeniem jest złożona w 1926 roku na ręce amerykańskiego prezydenta imponująca Deklaracja o Podziwie i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych, zawierająca 5,5 miliona podpisów wdzięcznych polskich obywateli. W NUMERZE TAKŻE: Złożenie broni Dziennik Michała Römera, legionisty i gorącego zwolennika Piłsudskiego, ze Szczypiorna 1917 ? krytyczna ocena decyzji Komendanta o zerwaniu sojuszu z Niemcami. Dobra Zamoyskich Zygmunt Klukowski, kronikarz Zamojszczyzny, o funkcjonowaniu Ordynacji Zamoyskich i życiu w przedwojennym Zwierzyńcu. Do Francji i Niemiec Polski los w czasie II wojny: opowieść Tadeusza Gluzy o ucieczce na Zachód w 1939 roku, domknięta wspomnieniem z 1946 roku ? opisem spotkania z bratem w obozie dla dipisów. Niepamięć rodzinna Refleksja Zbigniewa Gluzy o stanie pamięci na temat własnej rodziny i pamięci społecznej o polskich doświadczeniach w XX wieku. Portret okupanta Moment wkraczania do Białegostoku Armii Czerwonej i fotografie jej żołnierzy z miejscowego atelier. Wspólny los Wspomnienia Haliny Górskiej, wilnianki, o represjach sowieckich w latach 1950?56, dotykających Polaków i Litwinów. Meandry inwestycji Jerzy Gwiaździński, ekspert gospodarczy lat 60. i 80., o absurdach gospodarki Peerelu oraz kontynuacja dyskusji o dąbrowszczakach i sprawa pamięci o polskich Sprawiedliwych z Czekanowa na Podlasiu.